Co to jest lokata strukturyzowana, jak działa i czy jest bezpieczna?

Na lokacie strukturyzowanej zysk może być większy, ale ryzyko jego utraty także istnieje.
lokata strukturyzowana lokata strukturyzowana
Co to jest lokata strukturyzowana i czym się różni od terminowej. Foto: mw/Andrii Yalanskyi

W świecie finansów osobistych istnieje wiele sposobów na pomnażanie oszczędności, a jednym z bardziej zaawansowanych produktów oferowanych przez banki, jest lokata strukturyzowana. Cechuje ją większa złożoność niż w przypadku tradycyjnych lokat terminowych i może stanowić atrakcyjną alternatywę dla inwestorów poszukujących potencjalnie wyższych zysków. W niniejszym artykule sprawdzimy dokładnie, co to jest lokata strukturyzowana, jakie są jej korzyści, a także jakie ryzyka mogą się z nią wiązać.

Kluczowe fakty

  • Lokata strukturyzowana to produkt finansowy, który pozwala na osiągnięcie wysokiego zysku przy stosunkowo niskim ryzyku.
  • Lokata strukturyzowana składa się z dwóch części: części podstawowej oraz części związaną z instrumentami pochodnymi.
  • Wady i zalety lokaty strukturyzowanej zależą od indywidualnych potrzeb i preferencji inwestora.

Co to jest lokata strukturyzowana – definicja

Lokata strukturyzowana to produkt finansowy łączący elementy lokaty terminowej z inwestycją na rynkach finansowych. Jej oprocentowanie jest zazwyczaj uzależnione od wyników wybranych instrumentów finansowych, takich jak indeksy giełdowe, akcje czy surowce.

lokata strukturyzowana definicja
Co to jest lokata strukturyzowana definicja Money Wire. Foto: Foto: mw/rixstock

Lokata strukturyzowana składa się z co najmniej dwóch instrumentów finansowych, z których jednym zazwyczaj jest lokata bankowa lub inny instrument zapewniający pewną i przewidywalną stopę zwrotu, takie jak obligacje. Drugim instrumentem jest inwestycja na rynkach finansowych, która może przynieść większy zysk, ale wiąże się również z ryzykiem.

Lokata strukturyzowana zapewnia ochronę kapitału początkowego w trakcie trwania lokaty. Pieniądze inwestowane są w bezpieczne produkty finansowe, takie jak obligacje skarbowe, co gwarantuje ochronę kapitału początkowego, ale jak w przypadku każdego rodzaju inwestycji na rynkach finansowych wiąże się z ryzykiem.

Ten rodzaj lokaty odpowiedni jest dla osób, które chcą zainwestować swoje pieniądze, ale jednocześnie zależy im na bezpieczeństwie swojego kapitału. To rozwiązanie dla tych, którzy nie chcą ryzykować utraty swojego kapitału, ale jednocześnie chcą uzyskać wyższy zysk niż w przypadku tradycyjnej lokaty bankowej.

Jak działa lokata strukturyzowana?

Mechanizm działania lokaty strukturyzowanej jest dość prosty. Po zdepondowaniu pieniędzy na lokacie, bank inwestuje Twoje środki w różne instrumenty finansowe, takie jak akcje, obligacje, indeksy giełdowe, waluty, surowce, metale szlachetne itp.

Część Twojego kapitału może być zainwestowana w instrumenty o wysokim ryzyku, ale również o wysokim potencjalnym zysku, natomiast pozostała część zostanie ulokowana w instrumenty o niższym ryzyku, ale również o niższym potencjalnym zysku. Dzięki temu, nawet jeśli inwestycja w niektóre instrumenty nie przyniesie oczekiwanych zysków, Twój kapitał będzie chroniony przez pozostałą część inwestycji.

W przypadku lokaty strukturyzowanej dużą rolę odgrywa “okres subskrypcji”, czyli czas, w którym można dokonać wpłaty na lokatę. Okres ten może wynosić od kilku dni do kilku tygodni, a po jego upływie środki zostaną ulokowane w wybrane przez bank instrumenty finansowe. W przypadku wcześniejszej wypłaty środków z lokaty, bank może naliczyć opłatę za przedterminowe zakończenie umowy!

Wady i zalety lokaty strukturyzowanej

Lokata strukturyzowana to produkt finansowy, który wiąże się z pewnymi wadami i zaletami. Poniżej przedstawione są najważniejsze z nich:

Wady

  • Zysk nie jest gwarantowany i w przypadku niekorzystnych warunków rynkowych może być niski lub równy zeru.
  • Brak płynności – środki są zazwyczaj zamrożone na okres trwania lokaty, a wypłata przed terminem może wiązać się z utratą zysków lub dodatkowymi kosztami.
  • Złożona struktura produktu może być trudna do zrozumienia dla przeciętnego inwestora, co utrudnia ocenę ryzyka i potencjalnego zwrotu.
  • Ochrona kapitału dotyczy zwykle tylko nominalnej wartości inwestycji, nie uwzględnia inflacji, która może realnie obniżyć wartość zainwestowanych środków.
  • Koszty strukturyzacji produktu mogą obniżać potencjalny zysk.
  • Opodatkowanie zysków – podobnie jak odsetki z tradycyjnych lokat, zyski z lokat strukturyzowanych podlegają 19% podatkowi od zysków kapitałowych (podatek Belki).
  • Rentowność lokaty strukturyzowanej jest często uzależniona od skomplikowanych czynników rynkowych, które mogą być trudne do przewidzenia.

Zalety

  • Potencjalnie wyższa stopa zwrotu niż w przypadku tradycyjnych lokat terminowych.
  • Często oferowana jest ochrona kapitału, co oznacza, że inwestor ma gwarancję zwrotu nominalnej wartości zainwestowanych środków, nawet jeśli inwestycja nie przyniesie zysków.
  • Możliwość skorzystania z trendów rynkowych bez konieczności bezpośredniego inwestowania w ryzykowne instrumenty finansowe.
  • Dostęp do różnorodnych strategii inwestycyjnych i indeksów, które mogą być trudno dostępne dla indywidualnego inwestora.
  • Zdywersyfikowanie portfela inwestycyjnego poprzez połączenie elementów inwestycji o stałym dochodzie z instrumentami pochodnymi.
  • Zazwyczaj nie wymaga od inwestora zaawansowanej wiedzy o rynkach finansowych.

Lokata strukturyzowana – oprocentowanie i opłaty

Oprocentowanie lokaty strukturyzowanej zależy od oferty i może być stałe lub zmienne. W przypadku ofert ze stałym oprocentowaniem, wysokość odsetek jest ustalona na czas subskrypcji i wynosi zazwyczaj od 0,01% do 2% w skali roku. Natomiast w przypadku ofert zmiennych oprocentowanie zależy od zmian na rynkach finansowych i może być znacznie wyższe, ale jednocześnie bardziej ryzykowne.

Ważnym elementem lokaty strukturyzowanej są opłaty. Banki zazwyczaj pobierają opłatę manipulacyjną za otwarcie lokaty oraz prowizję od zysków uzyskanych na lokacie. Wysokość opłat zależy od oferty i banku, dlatego przed podpisaniem umowy warto dokładnie przeanalizować koszty związane z lokatą strukturyzowaną.

Porównanie z innymi produktami oszczędnościowymi

CechaLokata strukturyzowanaLokata terminowaKonto oszczędnościoweLokata rentierskaLokata progresywna
ZyskZależny od instrumentów finansowychStały, z góry ustalony procentZmienny, zależny od stawek rynkowychStały, wypłacany regularnieZwiększający się w czasie
Kapitał początkowyWyższy minimalny wkładZróżnicowanyNiski lub brak minimalnego wkładuZróżnicowany, często wyższyZróżnicowany
Dostęp do środkówOgraniczonyOgraniczonyElastycznyOgraniczonyOgraniczony
RyzykoWyższe, zależne od rynkuNiskie, z gwarancją kapitałuNiskie, z gwarancją kapitałuNiskie, z gwarancją kapitałuNiskie, z gwarancją kapitału
Okres trwaniaUstalony, często dłuższyUstalonyNielimitowanyDługoterminowyZazwyczaj długoterminowy
Gwarancja kapitałuTak, do kwoty gwarantowanej przez BFGTak, do kwoty gwarantowanej przez BFGTak, do kwoty gwarantowanej przez BFGTak, do kwoty gwarantowanej przez BFGTak, do kwoty gwarantowanej przez BFG
Lokata strukturyzowana a inne rodzaje depozytów.

Bezpieczeństwo inwestycji

Lokata strukturyzowana to produkt inwestycyjny, który łączy w sobie cechy stabilnej i bezpiecznej lokaty bankowej z inwestycją na rynku finansowym. Jednym z najważniejszych elementów lokaty strukturyzowanej jest gwarancja zwrotu kapitału, która stanowi podstawę bezpieczeństwa inwestycji.

Gwarancja zwrotu kapitału to zabezpieczenie dla inwestora, które zapewnia, że w przypadku niepowodzenia inwestycji, cały zainwestowany kapitał zostanie zwrócony. W Polsce, gwarancja zwrotu kapitału jest zapewniona przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny, który gwarantuje zwrot do 100 000 euro na każdej lokacie strukturyzowanej.

Bankowy Fundusz Gwarancyjny to instytucja, która działa na rzecz ochrony depozytów bankowych. Fundusz gwarantuje zwrot środków zgromadzonych na rachunkach bankowych w przypadku niewypłacalności banku. W przypadku lokat strukturyzowanych, gwarancja zwrotu kapitału jest gwarantowana przez Fundusz do równowartości 100 000 euro. Jeśli inwestujesz większą sumę, Twoje środki są zagrożone.

Jak obliczyć zysk z lokaty strukturyzowanej?

Obliczenie zysku z lokaty strukturyzowanej jest zależne od kilku czynników, takich jak:

  • Kwota kapitału
  • Wartość indeksu lub aktywa bazowego
  • Okres trwania lokaty
  • Minimalny zysk gwarantowany przez bank

W większości przypadków, banki stosują skomplikowane wzory matematyczne do wyliczenia zysku z lokaty strukturyzowanej. Przykładowo, jednym z takich wzorów jest:

W tym wzorze, minimalny zysk gwarantowany przez bank wynosi 6,4% w skali całej inwestycji. Wartość końcowa to wartość indeksu lub aktywa bazowego na dzień wykupu lokaty, a wartość początkowa to wartość indeksu lub aktywa bazowego na dzień zawarcia umowy.

Jeśli wartość indeksu lub aktywa bazowego wzrośnie w ciągu okresu trwania lokaty, zysk z lokaty strukturyzowanej będzie wyższy. Jednakże, jeśli spadnie, zysk z lokaty strukturyzowanej może być mniejszy lub nawet wynosić zero.

Podatek od zysku na lokacie strukturyzowanej

Podatek od lokaty strukturyzowanej w Polsce wynosi 19% i jest to standardowa stawka podatku od dochodów kapitałowych, która obejmuje nie tylko zyski z lokat strukturyzowanych, ale również inne przychody z inwestycji, takie jak odsetki z lokat terminowych czy zyski z giełdy.

Podatek od zysków kapitałowych, znany powszechnie jako podatek Belki, jest pobierany automatycznie przez banki u źródła, co oznacza, że instytucja finansowa, w której ulokowane są środki, odprowadza odpowiednią kwotę podatku bezpośrednio do urzędu skarbowego.

Sprawdź, czym jest kwota wolna od podatku i ile wynosi

Oznacza to, że zysk z lokaty strukturyzowanej jest automatycznie pomniejszony o należny podatek w momencie ich otrzymania i nie wymaga dodatkowego rozliczenia w zeznaniu podatkowym. W polskim systemie podatkowym istnieją pewne zwolnienia i ulgi podatkowe, ale nie dotyczą one zysków z lokat strukturyzowanych, które podlegają opodatkowaniu w sposób standardowy.

Dywersyfikacja inwestycji

Jednym z najważniejszych elementów strategii inwestycyjnej jest dywersyfikacja inwestycji, czyli rozłożenie kapitału na różne instrumenty finansowe. Dzięki temu zminimalizujesz ryzyko utraty całego kapitału w przypadku niekorzystnego ruchu na rynku.

Lokata strukturyzowana może być jednym z elementów dywersyfikacji portfela inwestycyjnego. Warto jednak pamiętać, że nie powinna stanowić jedynego elementu. Inwestowanie w różne instrumenty finansowe, takie jak akcje, obligacje czy fundusze inwestycyjne, pozwoli na osiągnięcie lepszych wyników przy mniejszym ryzyku.

Możesz również rozważyć inwestycje w nieruchomości lub towary, takie jak złoto czy srebro. Inwestycje te są mniej podatne na zmiany na rynku finansowym i mogą stanowić uzupełnienie portfela inwestycyjnego, jednak przed każdą inwestycją zasięgnij porady specjalisty (certyfikowanego doradcy inwestycyjnego).

Wybór lokaty strukturyzowanej

Wybierając lokatę strukturyzowaną, warto zwrócić uwagę na kilka istotnych kwestii. Na początek pomocny może być ranking lokat strukturyzowanych, aby wybrać ofertę, która najlepiej odpowiada Twoim potrzebom.

Pamiętaj, że oferta lokat strukturyzowanych w różnych bankach może się znacznie różnić. Dlatego warto dokładnie przeanalizować ofertę, która jest dostępna w Twoim banku. Wiele instytucji oferuje różne warianty lokat strukturyzowanych, które różnią się okresem trwania, minimalnym wkładem oraz oprocentowaniem.

Przy wyborze lokaty strukturyzowanej ważne jest również, aby zwrócić uwagę na ryzyko związane z taką inwestycją. Warto pamiętać, że lokaty strukturyzowane nie są wolne od ryzyka, a zysk zależy od sytuacji na rynkach finansowych.

Zerwanie umowy

Zerwanie lokaty strukturyzowanej przed osiągnięciem jej terminu zapadalności jest możliwe, ale może wiązać się z różnymi konsekwencjami finansowymi. Banki często nakładają koszty lub kary za przedterminowe wycofanie środków, które mogą znacząco zredukować zwracaną kwotę lub nawet spowodować utratę części kapitału.

Proces wyjścia z lokaty strukturyzowanej jest zazwyczaj bardziej złożony niż w przypadku standardowych lokat terminowych i wymaga złożenia odpowiedniego wniosku oraz spełnienia warunków umownych. Czas potrzebny na realizację zerwania lokaty może być dłuższy, ponieważ może to pociągać za sobą konieczność zamknięcia pozycji na rynku finansowym.

Co więcej, przedterminowe zakończenie inwestycji zwykle oznacza rezygnację z oczekiwanych zysków, a w niektórych przypadkach, w zależności od konstrukcji produktu, możesz nawet nie odzyskać całej zainwestowanej kwoty. Dlatego zanim zdecydujesz się na takie działanie, powinieneś dokładnie przeanalizować umowę i rozważyć wszystkie potencjalne implikacje.

Podsumowanie

Lokata strukturyzowana to produkt finansowy, który łączy w sobie cechy lokaty terminowej oraz inwestycji na rynkach finansowych. Dzięki temu, z jednej strony zapewnia bezpieczeństwo kapitału, a z drugiej daje szansę na wyższe zyski.

Lokata strukturyzowana to idealne rozwiązanie dla osób, które chcą oszczędzać, ale jednocześnie nie chcą ryzykować utratą swojego kapitału. Wysokość oprocentowania zależy od oferty banku oraz okresu trwania lokaty.

Warto zwrócić uwagę na minimalną kwotę wpłaty, która wynosi zazwyczaj około 10 000 PLN. Maksymalna kwota wpłaty jest ustalana przez bank i zależy od oferty.

Lokata strukturyzowana może być również korzystna dla osób, które chcą zabezpieczyć swoje oszczędności przed spadkiem kursu walutowego. W takiej sytuacji warto zwrócić uwagę na oferty lokat strukturyzowanych w walutach obcych.


Opracowanie: Money Wire. Źródła: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r Prawo Bankowe ,Bankowy Fundusz Gwarancyjny, Rozporządzenie ministra finansów z dnia 21 stycznia 2019 r. w sprawie świadczenia przez banki usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych